|
|
______________________________________________________________
2009-11-27
طرح تک جنسيتی دانشگاهها، گامی ديگر جهت عقب راندن زنان
جرس:
در
سال های اخير روند رو به افزايش ورود دختران به دانشگاه ها، مسئولين را برآن داشت
تا با نگاه سطحی و غير کارشناسانه، سهميه بندی جنسيتی را برای ورود به دانشگاه های
دولتی مطرح کنند. درواقع در حوزه های آموزشی از طريق اعمال چنين طرحهايي، بدنبال
عقب راندن زنان از عرصه آموزش عالی کشور بوده اند که اکنون با تاکيد دوباره بر طرح
جداسازی دختران و پسران در دانشگاهها وارد فاز جديدی شده است.
امام خمينی: "اگر قرار است بين دخترها و پسرها ديوار بكشيد، دانشگاهرا تعطيل
كنيد."
البته اگرچه از نگاه برخی صاحب نظران طرح چنين موضوعاتی درشرايط سياسی فعلي، به
منظور به حاشيه راندن مسائل اصلی جامعه است اما بحث وگفتگو در اين زمينه علاوه
برضرورت توجه به مسائل زنان، سبب ارتقاء سطح آگاهی افراد جامعه خواهد شد. جامعه
ايرانی جامعه ای جوان ودارای پتانسيل های فراوان درجهت رشد و توسعه در سطوح جهانی
است و اساسا طرح تک جنسيتی دانشگاهها حکايت از نگاه غلط به جوانان اين مرز و بوم
دارد. در همين راستا ارائه طرح هايی به منظورافزايش موفقيت جوانان نياز به يک نگاه
کارشناسانه ومطالعات ميدانی و جامعه شناسانه را فارغ از مسائل سياسی می طلبد. و نمی
توان با ارائه آمار و ارقام غيرواقعی فقط بر اساس نگاه و تجربيات شخصی جامعه جوان
ايران را به بن بست های فرهنگی و اجتماعی کشاند.
طی چند دهه اخير حضور گسترده و پرشتاب زنان و دختران در تمامی عرصه های جامعه
همواره موجب نگرانی هايی از سوی مسئولين حکومتی شده است. و مردم شاهد تلاشهايی از
سوی مسئولين در جهت به حاشيه راندن اين بخش عظيم و تاثيرگذارجامعه بوده اند که
همواره با مقاومت و مبارزه زنان مواجه بوده است. بعنوان نمونه می توان به اعتراضات
گسترده فعالان جنبش زنان به لايحه چند همسری اشاره داشت که به سبب تلاش زنان، مجلس
را واداشت تا دو ماده مورد اعتراض را از لايحه دولت حذف کند.
جداسازی جنسيتی در سال
۸۷
بعد از اعتراضات گسترده به اين طرح، از سوی برخی از مقام های دولتی مورد تاکيد قرار
گرفت و برخی از وزارتخانه ها از جمله وزارتخانه های بهداشت و درمان، آموزش و پرورش
و آموزش عالی از جمله پيشگامان به اجرا درآوردن اين طرح بودند. تا جاييکه حتی طرح
تفکيک کتاب های درسی دانش آموزان دختر و پسر از يکديگر نيز در دستور کار قرار گرفت.
و از محدود کردن آموزش دختران به عرصه هايی چون خانه داري، آشپزي، خياطی و کودک
ياری ودور کردن زنان از فعاليت در عرصه های اجتماعي، علمي، سياسی و اقتصادی بعنوان
دستاوردهای چنين طرحی می توان نام برد.
گفتنی است که در فروردين
۸۷
هفتصد تن ازفعالان زن و دانشجويان طی نامه ای سرگشاده خطاب به مسئولين دولتی به
"سهميه بندی جنسيتی" اعتراض کردند.
جداسازی جنسيتی توهين به هدف "مقدس" جوانان
در اين زمينه خانم ظهوری کارشناس و مشاور مسائل خانواده و جوانان در گفتگو با
جرس، با تاکيد بر لزوم خودآگاهی وارزشهای معنوی دختران و پسران اظهار داشت: "نگاه
جنسيتی به زن به عنوان يک وسيله تمتع برای مرد و تسخير جسم و روح او از ديرباز در
جوامع عقب افتاده مانع از آن شده که از جايگاه رفيع زن به عنوان بنيان خانواده و
وظيفه تربيت فرزندان و مکان اجتماعيش آنطورکه شايسته است تعريف شود. تجربه نشان
داده در جوامعی که برای هر دو جنس ارزش يکسان تربيتی قائل بوده و مربيان، جوانان
رادر جهت خودآگاهی و ارزشهای معنوی هدايت نموده اند جوانان از افکار جاهلانه و منحط
دور شده و با توجه به جايگاه اجتماعی خود کمتر به غرائز جنسی توجه نموده اند."
وی در ادامه با عجولانه خواندن طرحها و تصميمات اتخاذ شده از سوی مسئولين امر
افزود: "حضور بيش از انتظار دختران در دانشگاهها حتی در دانشگاهی مثل شريف که قبل
از انقلاب جمعيت غالب با پسران بود چنان شگفت آور بود که مسئولين را به فکر سهميه
بندی جنسيتی سوق داد. اما جداسازی دختران و پسران جوان به صورت تصميمی عجولانه، جز
بار سنگين مالی بر دوش دانشگاهها و معاشرتهای پنهانی کوچه و خيابان جوانانی که هويت
اصلی خود را به دست نياورده و با مسئوليتهای فردی خود آشنا نشده اند بار مثبت ديگری
نخواهد داشت."
خانم ظهوری که تجربه خدمت درمدارس پسرانه و دختران را در کارنامه همکاری خود با
وزارت آموزش و پرورش کشوردارد بيان داشت: "من به عنوان يک معلم و مشاورامورجوانان
درحوزه های آموزشی به اين نتيجه رسيده ام که حضور دختران و پسران در مدارس راهنمائی
و دبيرستان معقول نبوده و می تواند معضلات اجتماعی به بار آورد ولی در دانشگاه که
جوان به بلوغ فکری رسيده حضور آنها در کنار هم در محيط علمی و تجربه اجتماعی باعث
شناخت و آشنايی با افکار و روحيه يکديگر شده و جوانان را برای کارهای مشترک اداری و
اجتماعی آينده آماده می سازد. چنانچه به جای جداسازی نيرو و بودجه خود را در جهت
خودآگاهی جوانان و مسئوليت پذيری و سالم سازی روح و روان در محيط معنوی دانشگاه و
آشنايی جوانان با مسئوليتهای زندگی پس از ازدواج و توجه به استحکام و بنيان خانواده
و احترام به نظرات و شخصيت يکديگر مصروف دارند از نتايج بهتری در جريانات اجتماعی و
پيشرفتهای علمی و اخلاقی بهره مند خواهيم شد."
اين مشاور امورتربيتی و پرورشی در پايان به جرس گفت: "اميد است که مسئولين امر توجه
داشته باشند که زن و مرد در کنار هم می توانند به سوی کمال گام بردارند و باعث
پيشرفت جامعه شوند ، مساله ی حجاب که امری است اسلامی برای جامعه ای آمده که زن و
مرد در کنار هم چرخه زندگی و جامعه را به گردش در می آورند و اگر قرار بود از هم
دور باشند نيازی به اين امر نبود و زنان در پشت پرده قرار می گرفتند. آنها در محيط
دانشگاه با آشنايی به روحيه همديگر می توانند وارد عرصه های اجتماعی شده و می
توانند کارهای اداری را با همياری يکديگر به انجام برسانند. دانشجويی که با کوششهای
شبانه روزی خود و بيدارخوابيهای بسيار، خود را به مرحله دانشگاهی رسانده هدفش ايجاد
فساد نبوده است و اين جداسازی توهينی است به هدف مقدس آن."
لزوم دخالت زنان در مقدرات "اساسى" كشور
فاطمه راکعى دبير کل جمعيت زنان مسلمان نوانديش با انتقاد از طرح تک جنسيتى
دردانشگاه ها می گويد: " در زمان حيات حضرت امام نيز مسائل اينچنينى مطرح بود که
امام شديداً با تفکيک جنسيتى در دانشگاه ها مخالفت کردند و اجازه ندادند اين اقدام
در دانشگاه ها عملى شود. حتى اگر به صدر اسلام نيز توجه شود پيامبر اکرم اصلاً به
جداسازى جنسيتى قائل نبوده و زنان دوشادوش مردان در عرصه هاى مختلف اجتماعي، سياسي،
اقتصادى و فرهنگى حضور داشتند."
او افزود: " حضرت امام نيز معتقد بودند كه زنان بايد در مقدرات اساسى كشور دخالت
داشته باشند و در عرصههاى مختلف فرهنگى و اجتماعى حضور يابند زيرا زنان نيمى از
جمعيت كشور هستند و بدون اين نيمه جمعيت، ايران پيشرفت نميكند. آنچه براى امام
اهميت و ارزش داشت شرافت انسانها بود و به دنبال آن بود كه انسانها با اعتماد به
نفس راه فكرى و اعتقادى خود را انتخاب كنند و مسائلى كه امروز برخى افراد در ارتباط
با تفكيكجنسيتى مطرح ميكنند براى امام موضوعيت نداشته است."
راكعى در ادامه خطاب به موافقان جداسازى جنسيتى در دانشگاهها بيان داشت: "كارى
نكنيد كه كسانى كه اسلام را قبول دارند و به فرهنگ اسلامى و ايرانى پايبند هستند با
شنيدن سخنان شما ،خداى ناكرده قيد مذهب و اسلام را بزنند."
دبير کل جمعيت زنان مسلمان نوانديش با بيان اينکه طرح تک جنسيتی در حوزه آموزشی
توهين به شخصيت زن و مرد مسلمان است تصريح کرد: "بايد کسانى که حضور دختر و پسر در
دانشگاه ها را به کنار هم بودن آتش و پنبه تشبيه مى کنند يا معتقدند کنار هم تحصيل
کردن دخترها و پسرها مانند اين است که گوشت را جلو گربه انداخته باشى به گونه اى
ديگر فکر کنند زيرا با اين صحبت ها در واقع به جامعه فرهيخته ايران توهين مى کنند
اما متاسفانه در رابطه با اين مسائل مدعى العموم وجود ندارد."
عدم امکان "جدايی" مرد و زن در محيط اجتماعی
همچنين محسن موسوى تبريزى عضو اسبق مجلس خبرگان رهبرى با انتقاد از اين طرح در
دانشگاه ها گفت: "آن چيزى که بايد مورد توجه قرار گيرد و در جامعه ترويج شود فرهنگ
اسلامى است وگرنه اختلاط که فقط در دانشگاه ها نيست بلکه در هر طبقه اى اختلاط وجود
دارد که نمى توانيم و نمى خواهيم جداسازى جنسيتى انجام دهيم. او ادامه داد؛ اختلاط
در مراسم ختم، در مساجد، مهمانى ها و حتى خيابان ها نيز وجود دارد.نمى شود که
خيابان ها را خط کشى کرد و گفت خانم ها از آن طرف حرکت کنند و آقايان از اين طرف."
موسوی تبريزی با تصريح اين موضوع که اختلاط دو جنس مخالف غيرعقلانى نيست و عقلاً
نيز منع نشده است افزود: "اگر در اختلاط خلاف شرعى انجام نگيرد هيچ گونه مشکل شرعي،
عقلي، عرفى و انسانى ندارد و هيچ لطمه اى به جامعه وارد نمى کند. اگر اختلاط اشکال
داشته باشد، در مراسم روضه خوانى که زنان هم حضور دارند روضه خوان مرد نبايد حضور
پيدا کند چون آن وقت اشکال پيدا مى کند."
عضو اسبق مجلس خبرگان رهبرى با ابراز مخالفت با اين طرح ادامه داد: " در بسيارى از
كنفرانسها و كنگرهها و سخنرانيها و بسيارى از قسمتهاى اجتماعي، زنان و مردان با
هم حضور دارند و به فعاليت اجتماعى ميپردازند وهيچگونه مشكلى نيز پيش نميآيد و
عقل و عرف نيز اين موضوع را تائيد ميكند و در بسيارى از كلاسهاى درس نيز
دانشجويان با حواس جمع در حال علمآموزى هستند و مشكلى در تحصيل آنها پيش نيامده
است."
انتقاد از عملکرد صدا و سيما
در حالی که مسئله تک جنسيتی دانشگاهها به موضوع بحث برانگيز اين روزها درآمده و
لزوم يک نگاه کارشناسانه وعلمي، پرهيز از ارائه آمار و ارقام غيرواقعی را می طلبد،
حجتالاسلام فضلعلى نماينده وليفقيه در دانشگاه خواجهنصرالدينطوسى با اشاره به
اينکه دختر و پسر جوان در كنار يكديگر مثل پنبه و آتش هستند می گويد: " بالاى 90
درصد دخترها و پسرهاى جوان چه مذهبى و چه غير مذهبى در دانشگاهها با هم دوست هستند
و اين خطر جدى است. دختران و پسران جوان داراى غريزه، غضب و شهوت هستند بنابراين
هيچ وقت روابط آنها عادى نميشود."
فضلعلى که ابداعكننده راهاندازى مراكز همسريابى در دانشگاهها بوده با نگاه و
تجربه شخصی به اين مسئله پرداخته و با مقايسه دانشگاه و حوزه علميه افزود: " من خود
در حوزه علميه تحصيل كردهام و رفت و آمد زيادى به حوزهها دارم و از طرفى در
دانشگاهها نيز بسيار حضور داشتهام و خود مشاهده كردهام كه فضاى حوزههاى علميه
بسيار سالم است. تحصيل دانشجويان دختر و پسر به صورت مختلط در دانشگاهها باعث به
وجود آمدن دوستيهايى ميشود كه عوارض خطرناكى به دنبال دارد و البته اين عوارض
اجتنابناپذير است زيرا اگر گوشت را جلوى گربه بيندازى غيرممكن است كه گربه گوشت را
نخورد."
وی همچنين با اشاره به نوع روابطى كه در فيلمها و سريالهاى تلويزيونى است،
ازعملكرد صدا و سيما انتقاد كرد و گفت: "دراين برنامهها روابطى ترويج ميشود كه با
سيستم فرهنگى كشور هماهنگ نيست و ما با خيلى از اين برنامهها مخالف هستيم و اعلام
كردهايم كه اين برنامهها عوارض دارد و دردسرساز است."
گفتنی است آيت الله مکارم شيرازی نيز بهتازگی اعلام کرده است که طرح جداسازی
دختران و پسران در دانشگاهها موجب پيشرفت علمی و اخلاقی دانشجويان خواهد شد.
مريم بهروزى دبيرکل جامعه زينب نيز با اشاره به اينکه بحث تفكيك جنسيتى در
دانشگاهها دو سال پيش توسط جامعه زينب مطرح شده، اين طرح را مثبت ارزيابی کرد.
وی با بيان اينکه در دانشگاهها دليلى وجود ندارد كه دختر و پسر در كنار هم تحصيل
كنند می گويد: "اما اگر در جايى جداسازى جنسيتى امكانپذير نباشد، اختلاط جنسى
بلامانع است. مثلا در مجلس شوراى اسلامي،زنان و مردان نماينده را نميتوان از هم
تفكيك كرد و نمايندگان بايد در كميسيونها و جلسات مشترك حضور داشته باشند و يا در
هياتدولت وزيران و معاونان زن و مرد بايد با هم نشستهايى داشته باشند و در كنار
هم فعاليت كنند كه اين بلا اشكال است."
مقايسه دانشگاه امام صادق با دانشگاه الزهرا
حبيب محمدنژاد معاون پژوهشى نهاد نمايندگى رهبرى نيز با مقايسه دانشگاه امام
صادق با دانشگاه الزهرا می گويد: "دردانشگاه امام صادق كه جداسازى جنسيتى صورت
گرفته است، ميزان موفقيت دانشجوها بالا است. اما در دانشگاهى مانند دانشگاه الزهرا
كه تكجنسيتى است شاهد موفق نبودن دانشجوها هستيم كه اين موضوع در اذهان
تداعيكننده اين است كه تفكيك جنسيتى علت بروز عدم موفقيت دانشجويان است در حالى كه
اين موضوع صحيح نيست و مساله اين است كه دانشگاه الزهرا دانشگاه ضعيفى است."
او که يکی از متوليان جشنهاى ازدواج دانشجويى است در ادامه افزود: "جوانهاى ما در
سنينى كه ميتوانند بدون هيچ تحريككنندهاى در فضاهاى علمى با هم ارتباط داشته
باشند يعنى در دوره ابتدايى تا دبيرستان از هم جدا هستند و مهارتهاى با هم بودن را
فرا نگرفتهاند اما در سيستم دانشگاهى زمانى كه تحريككنندههاى جنسى بسيار زيادى
براى يك جوان وجود دارد، دختران و پسران را با هم مختلط ميكنيم و در يك فضاى
آموزشى قرار ميدهيم بنابراين به طور طبيعى شاهد افت تحصيلى دانشجويان مجرد هستيم."
محمدنژاد با تاکيد بر ازدواج های سنتی می گويد: "جوانها هر چقدر آشناييشان به شكل
سنتى انجام شود و از مراحل اوليه آشنايى خانوادهها حضور داشته باشند ازدواج
موفقتر و محكمتر است. ازدواجهايى كه بر اساس دوستيهاى يك ترم دانشگاهى انجام
ميشود و همچنين در محيط كار صورت ميگيرد در بيشتر موارد به طلاق منجر ميشود، چون
محيط علم و محيط كار فضاى مناسبى براى يافتن همسر نيست."